Schadevergoeding of Factuur?

Veel fotografen en merkhouders willen wat doen als er een inbreuk is gepleegd op hun werk of merk. Logisch natuurlijk, anders had je bijvoorbeeld dat merk nooit hoeven registreren. Daarbij maken ze echter één grote fout.

Factuur

De meeste ondernemers roepen vervolgens ‘ik heb ze een gepeperde rekening gestuurd’ of ‘daar gaat een dikke factuur heen’.
Een factuur stuur je wanneer je een product of dienst verkocht hebt. Voor de meeste producten en diensten moet je btw heffen. Kortom, je hebt de dienst of het product geleverd en daar heeft jou klant voor betaald. Jouw klant mag meestal gebruik blijven maken van jouw product of dienst. Zoals de huisstijl die je voor hen gemaakt hebt of de stofzuiger die je leverde. Daarom betalen ze ook btw, dat staat voor belasting toegevoegde waarde.
Bij een inbreuk, van een klant of niet, stuur je dus geen factuur met btw. Dat impliceert namelijk dat ze inbreuk mogen blijven maken. Of eigenlijk, dat je de inbreuk legaliseert. Daarom moet je juist géén factuur sturen.

Schadevergoeding

Maar wat dan wel? Je wilt tenslotte wel je schade vergoed krijgen.
Daarom moet je schadevergoeding rekenen. Bij schadevergoeding heb je geen product of dienst geleverd en is daarom altijd zonder btw. Het heeft tenslotte ook geen toegevoegde waarde (meer).
Je stuurt een brief, of e-mail, waarin je uitlegt wat er waarom inbreuk maakt. Vervolgens geef je aan binnen welke termijn ze moeten ophouden de inbreuk te plegen. Daarna meld je de schadevergoeding en de termijn waarbinnen ze deze moeten betalen. Deze termijnen kunnen en mogen heel anders zijn dan de termijnen die je normaal hanteert bij een factuur. In plaats van 30 dagen, zouden dat er bijvoorbeeld best maar 7 kunnen zijn.

Schade berekenen

Hoe bereken je de schade? Dat blijft soms lastig en is erg afhankelijk van het geval.

In het geval van een fotograaf waarvan een klant inbreuk maakt, bijvoorbeeld omdat de foto wel in een magazine mocht staan, maar niet op een billboard , mag de schade volgens de toepasselijke algemene voorwaarden berekend worden. Meestal door middel van een boetebeding. Of zoals bij de algemene voorwaarden van de Fotografen Federatie, drie keer de licentievergoeding.
Maar meestal is er helemaal geen sprake van een overeenkomst met een klant en kun je niet terugvallen op de algemene voorwaarden. Je zult de werkelijke schade moeten berekenen.
De eerste vraag is daarom: hoe hoog zou normaal gesproken de vergoeding zijn geweest? Elk soort gebruik kent zijn eigen prijs. Een beroep op de richtprijzen voor fotografie slaagt bij de rechter steeds vaker. Maar dan ga je er vanuit dat er naamsvermelding is geweest. Ontbreekt deze, kun je daar een toeslag voor vragen. Die ligt over het algemeen tussen de 25% en 100% van de licentievergoeding in.

Inbreuk op een merk is daarentegen een heel ander verhaal. Het is geen inbreuk op een of enkele werken, maar door de merkinbreuk heeft de ander klanten bij jou weg proberen te kapen. De gederfde winst is daarom van belang. Die is lastig te bereken en aan te tonen, want staat niet 1 op 1 met de winst van de inbreukmaker. De inbreuk kan tenslotte ook reputatieschade hebben opgeleverd, waardoor je minder verkocht hebt.
De schade is daardoor erg situatie afhankelijk.

Lees bij de Belastingdienst meer over BTW en schadevergoeding.

Juridische hulp nodig bij een inbreuk?

Lees ook:
Auteursrechtinbreuk. Eerst waarschuwen?
Waarom moet ik betalen voor licenties?
Hoe regel ik mijn fotorechten zo slecht mogelijk? In drie stappen.
Auteursrecht: creative commons
Verkoop foto van billenmeisje

About Charlotte Meindersma

Charlotte Meindersma is 'de social media jurist van Nederland' en oprichter van Charlotte's Law & Fine Prints.
Ze drinkt graag oploskoffie, in de spreekwoordelijke zin van het woord. Bovendien is ze amateur-marketer en was ze in een vorig leven fotograaf.

Comments

  1. Ten onrechte onstaat vaak het beeld dat de fotograaf zichzelf verrijkt met deze manier van werken (zoals ook in het geval Kluun). Terwijl er nog geen alternatief voor de ‘boete’ is. Zou een fotograaf alleen zijn reguliere tarief achteraf claimen dan loont de diefstal dus omdat je alleen betaald als je betrapt wordt.
    Waarom niet de diefstal van een foto (of ander beschermd werk) hetzelfde behandelen als winkeldiefstal? De fotograaf krijgt wat hem toekomt, zijn reguliere tarief. Maar de inbreukpleger betaald een boete aan de overheid en maakt bij herhaling kans op steeds zwaardere boetes of straffen. Het beeld van de zichzelf verrijkende, uitlokkende fotograaf is weg en de daad wordt verder gecriminaliseerd.
    En dan het liefst de boetes in een potje om bv. verzekeringen voor oorlogsfotografen mee te betalen ofzo.
    Oh, waren wij fotografen maar zo goed georganiseerd als de muziekuitgevers 😉

    • Net zo goed georganiseerd als de muziekwereld. Tsja, daar heb je als ‘kleintje’ ook weinig aan hoor.

      Artikel 31 Aw stelt inbreuk op auteursrecht al strafbaar. Probleem is vooral dat boetes in principe strafrechtelijk van aard zijn. Als fotograaf kun je daar dus helaas niets mee. Behalve aangifte doen bij de politie uiteraard.

      Het vergoeden van de schade is civielrechtelijk geregeld. Daarom kan daar geen boete gevorderd worden (zonder overeenkomst). In het Intellectuele Eigendomsrecht is er dan weer wel de mogelijkheid de werkelijke proceskosten te vorderen. Dat kan verder binnen civiel niet.

      Maar goed, misschien kan de politiek wel wat met jouw voorstel. Misschien een beetje vergelijkbaar met de regeling winkeldiefstal waar de boete standaard €181,- is als de winkel aan die regeling meedoet.

  2. bedankt weer voor je heldere uitleg, Charlotte…mijn complimenten daarvoor…

    Probleem met dit soort zaken is dat je enerzijds wilt dat je klanten en media je werk respecteren, maar tegelijk ook dat je niet bekend wilt staan als moeilijk, en dat het makkelijker is om je te vermijden, omdat je scherp op de auteursrecht bent (afhankelijk hoe onderscheidend je werk is uiteraard)….Ik wilde al op Fb iets zetten (op een positieve en humorvolle manier) over hoe auteursrecht werkt, en dat het vooral gezien moet worden als een vorm van respect, met de wet er achter.. want in de praktijk zijn er bitter weinig die er iets van weten, maar vind het lastig om dat onder woorden te brengen…vandaar dat ik je stukjes graag lees 🙂

    Keep up the good work, en hopelijk tot snel!

    Herman van Gestel

  3. Opnieuw een interessante beschouwing van het auteursrecht. Dank hiervoor!

    M.b.t. bovenstaand artikel vraag ik mij af in hoeverre naast civielrechtelijke handhaving (schadevergoeding vorderen) ook strafrechtelijke handhaving (aangifte doen via politie/justitie) mogelijk is. Bij strafrechtzaken kunnen benadeelden zich ook ‘civiele partij stellen’, waardoor de rechter een schadevergoeding kan toekennen naast het opleggen van een straf.

    Overheidsorganisaties handelen vaak vergelijkbaar. Naast strafrechtelijke handhaving is ook bestuursrechtelijke handhaving mogelijk, zoals het toepassen van bestuursdwang en het opleggen van een dwangsom. Kostenverhaal, bijv. bij milieudelicten met milieuschade, vindt daarbij dan ook nog plaats.

    Graag jouw visie hierin.

  4. Angela Daas says:

    Ik begrijp dat de fotograaf geen factuur moet sturen. Maar wat is de bedoeling als de fotograaf een jurist in de hand neemt en deze een schikking treft. Moet het juridisch kantoor dan wel een factuur sturen aangezien deze als een zelfstandig orgaan werkt?

    • De schadevergoeding zelf is zonder BTW. Daarom noem ik het geen factuur.
      Een jurist stuurt aan zijn opdrachtgever (de fotograaf) een factuur inclusief BTW voor het werk dat hij/zij gedaan heeft.
      De jurist kan aan de inbreukmaker bijvoorbeeld een vaststellingsovereenkomst sturen, waar in staat naar welk rekeningnummer het bedrag moet, voor welke datum en eventueel met welk kenmerk.

      Incassobureaus mogen voor incassokosten wel BTW in rekening brengen aan een wanbetaler, terwijl als je zelf de incasso doet, je geen BTW mag rekenen.
      Een boekhouder of accountant kan hier vast nog dieper op ingaan.

  5. Ah, hier had ik dus echt geen idee van! Dat weet ik dan voor de volgende keer. Bedankt voor je heldere stuk. Nog een vraag: de ontvangen schadevergoeding geldt dan ook niet als inkomsten, of dat wel?

  6. Mijn schoonvader is onlangs overleden. Hij woonde in een chalet en doordat hij pas ne tijd gevonden is, is er geurschade ontstaan. Nu wil de eigenaar de kosten(nieuw bed, schoonmaakkosten, etc.) incl. BTW verhalen(op de erfenis). Aangezien het bedrijf(chaletpark) BTW-plichtig is, ben ik van mening dat hij de betaalde BTW van de kosten weer terug kan vragen van de belastingdienst(voorbelasting). Dan hoeven wij(erfenis) toch niet bedragen incl. te vergoeden?
    Eigenaar van het park zegt het volgende:
    Ik ben het niet eens met uw opstelling waarbij u de BTW elimineert. Het betreft fiscaal geen schadevergoeding maar een doorbelasting van beschadigde spullen.

    Graag hoor ik van u. Hiervoor mijn dank!

  7. Hoi,
    dank voor uitleg.
    Weet je ook of de opgelegde schadevergoeding bij auteursrecht aftrekbaar is als kostenpost voor de betalende partij die de boete opgelegd heeft gekregen?
    Dank alvast voor je reactie.

  8. Is deze informatie inmiddels verouderd? Lees dit bij de Belastingdienst (via je link) en ben nu een tikkeltje in de war:
    “U berekent wel btw over een schadevergoeding als u daarvoor een bepaalde dienst of een bepaald goed levert. Bijvoorbeeld als u tegen vergoeding het verkooprecht op een goed beëindigt. Het bedrag dat dan betaald wordt, wordt ook wel schadevergoeding genoemd. Maar dit geldt dan als vergoeding voor het beëindigen van het verkooprecht. Over deze dienst moet u btw berekenen.”
    Kan dit het geval zijn als je bij de schadevergoeding een licentie afgeeft voor de foto voor een bepaalde tijd?

Speak Your Mind

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.