Mag een social mediakanaal accounts sluiten?
Trump tweets werden gelabeld, waar hij al kwaad over werd. Vervolgens werden er toch voorzichtig wat tweets verwijderd en werd het Twitteraccount van Trump tijdelijk geblokkeerd, tot het op 8 januari 2021 volledig verwijderd werd. Maar mag dat eigenlijk wel? Is het geen schending van het recht op de vrijheid van meningsuiting?
Grondrechten
De vrijheid van meningsuiting is een grondrecht. Dit zijn belangrijke rechten, maar geen onbeperkte rechten. Ze mogen door overheden worden beperkt. In de EU mag dat onder drie voorwaarden:
- Het moet bij wet zijn voorzien
- De beperking noodzakelijk is in een democratische samenleving
- En de beperking een legitiem doel dient
Daarnaast moet de overheid ook zorgen dat vrijheid van meningsuiting en andere grondrechten van burgers worden gewaarborgd. Indirect moeten ze dus ook voorkomen dat anderen de grondrechten niet teveel beperken.
LawStories in je mailbox?
Censuur
We spreken pas van censuur wanneer de overheid zelf de vrijheid van meningsuiting of de persvrijheid die hier ook onder valt, beperkt. Niet elke beperking is censuur. Dat is het pas als de beperking van de vrijheid van meningsuiting groter is dan mag volgens artikel 10 EVRM.
Social media regels
Een bedrijf en dus ook social media bedrijven, mogen zelf een ‘deurbeleid’ maken en handhaven. Door de ondernemersvrijheid mogen bedrijven in principe zelf kiezen wie ze wel of niet als klant aannemen, zolang ze daar maar geen andere wettelijke bepalingen mee schenden. Zo mag er natuurlijk niet gediscrimineerd woorden bij het aannemen van klanten.
De meeste social mediakanalen hebben daarom zoiets als community guidelines. Daarin staat wat je wel en niet mag posten en wat de gevolgen kunnen zijn als je deze regels toch overtreedt.
Uiteraard staat daarin dat je niets strafbaars mag doen, zoals het verspreiden van smaad en laster, aanzetten tot haat of geweld of opruien. Daarnaast hebben ze vaak nog eigen grenzen. Daarom zijn borstvoedingsfoto’s vaak verboden omdat er ‘naakt’ op te zien is.
Content verwijderen en accounts blokkeren
Wanneer worden dan tweets of andere content verwijderd of accounts tijdelijk of permanent geblokkeerd of verwijderd?
Dat gaat niet automatisch. En dat is maar goed ook, anders zou er waarschijnlijk teveel tegen worden gehouden. Meestal moet er eerst melding gemaakt worden van de onrechtmatige content. Komen er veel meldingen binnen, wordt de content meestal verwijderd. Op deze manier worden nepaccounts vaak ook verwijderd. Via de interne procedure van een kanaal kan daar vervolgens nog bezwaar tegen gemaakt worden.
Niet alle onrechtmatige of foute content wordt gemeld. Daarom kan het best zijn dat kleinere accounts gewoon kunnen bestaan en bepaalde content kunnen verspreiden, ook als het tegen de regels in gaat.
Om diezelfde reden kan het ook juist zijn dat grotere accounts, accounts van politici of van bekende personen, soms meer mogen dan anderen. Sociale mediakanalen willen niet te snel ingrijpen. Ze denken namelijk ook aan hun eigen reputatie. Mensen klagen immers ook wanneer hun content werd verwijderd of ze tijdelijk een social media kanaal niet mochten gebruiken. Dat is bij kleinere of middelgrote accounts geen punt. Bij grotere accounts kan het ervoor zorgen dat andere mensen zich tegen het social mediakanaal gaan keren.
Twitter wilde natuurlijk niet de president van de VS én diens aanhang tegen zich gekeerd zien en heeft daardoor waarschijnlijk steeds lang gewacht met het labelen van onbetrouwbare content, het verwijderen van tweets en uiteindelijk het definitief verwijderen van het Twitteraccount van Donald Trump.
Zie hierover ook mijn interview bij RTL Nieuws van 9 januari 2021
