Als ik zelf niets kan verzinnen, kopieer ik het toch gewoon?
We kennen allemaal het gevoel dat we verliefd worden op een bepaald kledingstuk dat boven ons budget ligt. We hebben ook allemaal die vriendin die zegt, ‘ja maar dan koop je toch die namaakversie’? Juristen zullen over het algemeen, vooral die met de specialisatie intellectuele eigendom, niet meedoen aan de kopieënparade. Zo ook ondergetekende. Originele werken moeten worden gevierd, niet gekopieerd. Maar wanneer is een werk geïnspireerd op een ander werk en wanneer is het een kopie?
Reinders of Reindy?
De Nederlandse zusjes Reinders hebben een populair merk weten op te zetten. Zo gewild zelfs dat Reinders-items regelmatig worden gekopieerd. Met name de Peplum sweater is in trek bij copycats. Kost de originele Reinders Peplum sweater € 79,95 betaal je voor de kopie ‘Reindy’ slechts
€ 34,95. Tja, als je niet de moeite neemt om zelf te ontwerpen dan kun je die prijzen rekenen. Makkelijk geld verdienen dus.
LawStories in je mailbox?
Kopie of niet?
De Reinders Peplum sweater lijkt van een stevigere stof te zijn gemaakt dan de kopie Imprezz Reindy sweater en is in een donkerdere grijstint te koop. Verder lijken de sweaters in het geheel zodanig op elkaar dat alleen een expert de originele sweater van de kopie zou kunnen onderscheiden. Wat ons betreft duidelijk een kopie.
Auteursrecht
Het auteursrecht is het uitsluitend recht van de maker van het werk om dat werk openbaar te maken en te verveelvoudigen. Het werk moet voldoende creatief zijn, mag niet van eerdere werken afgeleid mag zijn en de maker heeft creatieve keuzes gemaakt bij het creëren van het werk. De zusjes Reinders waren het creatieve brein achter deze peplum sweater. Zij zijn dus de makers en auteursrechthebbenden van de trui. Of het nu om een rok of top gaat, de peplum draait al een aantal modeseizoenen mee. Op zichzelf is de peplum niet meer origineel te noemen. De zusjes Reinders hebben de peplum daarentegen in een nieuw jasje gegoten. Het feit dat het een sweater is, dat er ‘zwaarder materiaal’ is gebruikt, er een patroon van stiksels in de stof is gemaakt en pofmouwen zijn toegevoegd maakt de Reinders Peplum sweater voldoende origineel om beschermd te worden onder het auteursrecht.
Inbreuk op Auteursrecht
De Imprezz Reindy sweater maakt inbreuk op de Peplum sweater van Reinders. Ook de Reindy sweater is een trui en heeft pofmouwen. Ook de structuur zit hetzelfde in elkaar waarbij er in een soort V-vorm gebreid is, met een naad in het midden en driehoekjes waar het zwierige peplum begint. Ook de pofmouw is grotendeels hetzelfde, al is die van Reinders iets groter en dramatischer met een langer stuk aansluitende mouw. Los van elkaar zou je in elk geval zeggen dat ze hetzelfde zijn. Als je ze naast elkaar legt zou je misschien de nuanceverschillen kunnen ontdekken. Voor de ‘gewone consument’, zullen de verschillen echter niet zo duidelijk zijn. Daarom is de Reindy sweater een inbreuk op het auteursrecht van Reinders.
Maar niet alleen de namakers maken inbreuk. Het verkopen van kopieën leidt net zo goed tot auteursrechtinbreuk.
Het is allemaal de schuld van de groothandel
Ook als je niet weet dat je een kopie inkoopt blijf je verantwoordelijk voor wat in jouw winkel verkocht wordt. Nu denk ik eerlijk gezegd dat de stelling dat ‘men het niet wist’ in dit geval niet kan slagen. Van een expert -ik mag hopen dat je een expert bent wanneer je een eigen modebedrijf runt/inkoper bent- mag worden verwacht dat deze op de hoogte is van het huidige aanbod in de markt. Een sweater die op deze manier is nagemaakt wordt vaak bewust ingekocht om een ‘goedkopere’ versie van de originele sweater aan te kunnen bieden. De groothandel als zondebok aanwijzen zal dus niets opleveren. Ik kan me overigens wel voorstellen dat Reinders de groothandel zal aanspreken, zodat het probleem dan bij de bron wordt aangepakt. De groothandel is immers degene die de inbreukmakende sweater levert. Als je de groothandel weet te stoppen, heb je meteen ook de kleinere inbreukmakers gestopt.
Tips voor inkopers
Let goed op tijdens het inkopen bij de groothandel. Als een item te veel op een ander werk lijkt, laat het dan liggen. Doe niet mee aan de kopieënparade en koop de originele kledingstukken. Steun je favoriete ontwerpers zodat ze ons kunnen blijven verblijden met mooie originele stukken. Natuurlijk mag je wel spullen inkopen met dezelfde stijl. Een stijl wordt namelijk niet door het auteursrecht beschermd. Wil je jouw klanten lage prijzen aanbieden? Zoek dan stukken uit van nieuwe nog onbekende ontwerpers. Deze stukken zijn vaak voordeliger dan die van bekende ontwerpers en merken. Je slaat hiermee twee vliegen in één klap omdat je jouw winkel op deze wijze kunt onderscheiden van die van je concurrenten.
