Auteursrecht: niet eenduidige licentie geef licentienemer meer rechten
Een cartoonist die onder pseudoniem werkte, wil zijn licentie intrekken, omdat hij bezig is met een ‘clean-up van zijn digitale leven’. Hij gaf ooit een licentie aan een website en krant om zijn cartoons te gebruiken ’tot wederbericht’, maar wat betekent dat?

Licentie tot wederbericht
De website Doorbraak.eu zag de cartoons van Arvy. De onderwerpen en visie kwamen overeen, dus Doorbraak vroeg of de cartoons op de website in hun (toen nog bestaande) krant gepubliceerd mochten worden. Dat vond Arvy goed:
“De cartoons mogen met bronvermelding kosteloos gebruikt worden tot wederbericht. Dit zowel op _Mlle website als in jullie krant.”
Army stopte met het maken van cartoons. Vanaf dat moment konden er dus ook geen cartoons meer overgenomen worden. Enkele jaren later stuurt Arvy een e-mail naar Doorbraak. Dat is het ‘wederbericht’. Hij verzoekt de cartoons te verwijderen.
LawStories in je mailbox?
Wat betekent ‘wederbericht’
Voor Arvy was logisch dat ’tot wederbericht’ betekende dat de licentie geldig was, tot hij deze weer in zou trekken. Dat is wat hij bedoelde met ’tot wederbericht’.
Volgens Doorbraak betekende het vooral dat ze alle nieuwe cartoons ook over mochten nemen, tot Arvy zou melden dat ze dat niet meer mochten doen. Die licentie voor wat al overgenomen was, zou blijven bestaan. Die zou dan kennelijk voor onbepaalde tijd zijn gegeven.
De rechter over de licentie ’tot wederbericht’
De rechter overweegt een aantal zaken:
- Er moet gehaviltext worden
- Doorbraak is geen professioneel medium en heeft weinig kennis van auteursrecht
- Verwijderingsplicht in nieuwsmedia is zeer ongebruikelijk
- Arvy kende de website en moest dus weten dat artikelen op Doorbraak niet verwijderd worden
‘Haviltexen’ komt van het zogenaamde Haviltex-arrest, waarin bepaald werd dat niet alleen belangrijk is wat er op papier staat, maar ook wat partijen op dat moment bedoeld hebben. De licentie ’tot wederbericht’ was niet duidelijk genoeg, dus moest de rechter proberen te achterhalen, wat partijen destijds bedoeld hebben. Daarbij moeten alle omstandigheden van het geval worden meegewogen. Vandaar die andere overwegingen die volgden.
De rechter oordeelde dat Doorbraak de licentie alleen zo had hoeven begrijpen dat deze voor de toekomst ingetrokken kon worden, maar dat de cartoons die al overgenomen waren, op de website gepubliceerd mochten blijven.
Het belang van een goede licentie
Tijdens het Masters Seminar (een seminar voor fotografen) sprak ik in mijn presentatie ook al over het belang van een goede licentie en dat je deze nooit moet proberen af te doen met één zin.
Je moet uitleggen wat je bedoelt.
Dat blijkt ook uit de overwegingen van de rechter. Onder meer omdat het niet normaal is dat een licentie weer ingetrokken wordt en ’tot wederbericht’ voor tweeërlei uitleg vatbaar is, wordt het uitgelegd als het stoppen van de licentie voor toekomstige werken.
Behalve te zeggen dat het een licentie ’tot wederbericht’ is, zou het goed zijn geweest om er nog iets achteraan te zeggen als: ‘Daarmee bedoel ik dat de licentie op elk moment mag worden ingetrokken en de cartoons weer verwijderd moeten worden’. Zelfs op die formulering valt overigens nog een hoop af te dingen, maar het is in elk geval duidelijker dan het was.
Hoe schrijf je een goede licentie?
Twee zaken zijn het allerbelangrijkst:
- Vraag goed wat de wens en bedoelingen zijn van de licentienemer
- Leg heel goed uit wat je bedoelt
Ga er vooral niet vanuit dat wat voor jou logisch is, dat voor de andere partij ook is. Dat is precies wat hier mis is gegaan. Beide partijen hebben niet goed uitgesproken wat hun uitgangspunt is en wat voor hen normaal is. Als je dat goed doet, heb je het grootste deel al goed geregeld.
Wij kunnen je helpen goede licenties te schrijven. Neem contact op voor meer informatie!
Mail ons!
Lees ook:
- How to: 5 tips om licenties goed te regelen
- Waarom illustratoren hun licenties beter moeten regelen
- Fotograaf: vergeet de licentie niet
- Samenwerken en licenties
- Rechtenvrij bestaan niet
Lees de uitspraak via IE-Forum.


