Censuur door de nieuwe Auteursrechtrichtlijn?
Er is al een tijdje een nieuwe auteursrechtrichtlijn in de maak en er is veel te doen om ‘artikel 13’. Gaat dit zorgen voor (zelf)censuur op het internet? Gaat dit niet bijna in tegen het idee van netneutraliteit?
Wat is artikel 13?
Artikel 13 van de voorgestelde Auteursrechtrichtlijn gaat over de samenwerking tussen ‘aanbieders van diensten van de informatiemaatschappij’ (zeg maar: alles online) en rechthebbenden (makers) over het publiceren van werken. Even extreem kort door de bocht gezegd.
Het idee is dat de bedrijven die andere bedrijven personen de mogelijkheid bieden om in grote hoeveelheden werken te uploaden, zoals Facebook en YouTube, maar ook gewone hosting partijen, voorkomen dat die werken gepubliceerd worden of hierover afspraken maken met rechthebbenden, zodat het openbaar maken wel legaal is.
Een van die maatregelen is het gebruik van effectieve technologieën voor herkenning van inhoud (content).
LawStories in je mailbox?
Vereist artikel 13 Auteursrechtrichtlijn een filter?
Daardoor lijkt de enige mogelijkheid te zijn dat er een soort filter wordt geplaatst, die content herkent én tegenhoudt. Immers moeten de dienstenaanbieders in samenwerking met de makers:
- zorgen dat er licenties zijn voor de werken die via de dienstverlener gepubliceerd worden; en
- maatregelen treffen om te voorkomen dat de werken en andere materialen te beschikking worden gesteld.
Het is dus met name dat laatste waar de zorgen over gaan. Als deze aanbieders moeten voorkomen dat content onrechtmatig openbaar wordt gemaakt, dan moeten ze dus de content daarop gaan controleren. Maar hoe weten ze of een publicatie onrechtmatig is?
Licenties, parodieën, citaten en meer
Er kunnen genoeg reden zijn waarom content wél gepubliceerd mag worden.
Allereerst natuurlijk omdat er al een licentie is afgenomen. Je kunt bijvoorbeeld muziek of foto’s of teksten direct bij een maker in licentie krijgen. Dat staat nergens centraal geregistreerd en kan dus door een aanbieder niet gecontroleerd worden. Moet de aanbieder (Facebook, YouTube, maar dus ook de hosting partij die websites host) dan maar alles tegenhouden voor de zekerheid, omdat ze het niet goed kunnen controleren?
Daarnaast kan kun je werken citeren. Althans, stukjes daarvan. Maar dat gaat allemaal op basis van redelijkheid. Er zijn geen vaste regels voor met percentages bijvoorbeeld, die je in kunt voeren, zodat je de computer kunt laten bepalen of het redelijk is. Vooral met foto’s zal dat lastig worden, omdat je die in zijn geheel wil tonen. En wie zegt dat de foto van de maker zelf is of dat hiervoor een licentie is afgenomen of dat het toch van het net geplukt is?
Moeten ze maar allemaal vooraf licenties aanschaffen
Het idee is dat Facebook en YouTube moeten betalen voor het gebruik van muziek. De mensen die werkelijk de muziek gebruiken hoeven er dan niet voor te betalen. Dat is misschien voor zulke grote partijen ook geen gek idee, maar dat maakt het nog niet voor alle hosting partijen haalbaar.
YouTube heeft overigens al een overeenkomst met Buma/Stemra, waardoor bepaalde muziek gewoon gebruikt kan worden en ook in Duitsland kan het sinds 2016 weer door afspraken die met GEMA gemaakt zijn. Tot die afspraken er waren, werd alle muziekcontent geblokkeerd. Het is juist het scenario dat in Duitsland heeft gespeeld waar men nu bang voor is.
Hosters moeten illegale content al verwijderen
Hostingpartijen moeten nu al illegale content verwijderen op het moment dat ze weten dat die content illegaal is. Die regels zouden wellicht wat aanscherpt kunnen worden, zodat ze sneller mee moeten werken.
Alleen voor muziek en video?
De discussie gaat vooral om het betalen van muziekmakers. Dat zijn niet de enige werken die op internet gepubliceerd worden. Wat dacht je van gedichten die overgetikt worden zonder toestemming en zelfs zonder makers te vermelden, foto’s die gepubliceerd worden, teksten die ’ter inspiratie’ overgenomen worden en wat al niet meer?
Lees hierover ook bij de NOS
Meer leren over auteursrecht? Volg de Praktische Online Cursus Auteursrecht:
Online Cursus Auteursrecht
