Handelsnaamrecht in het kort

Geen enkel rechtsgebied kan in een enkele blogpost volledig beschreven worden. De laatste tijd komen er echter veel handelsnaam-, merken- en copycatproblemen voorbij. Daarom nu een paar basics met betrekking tot het handelsnaamrecht. Hoe krijg je een handelsnaam en hoe bescherm je deze?

Handelsnaam verkrijgen

Allereerst wil je een handelsnaam verkrijgen. Daarmee kun je de de door jouw gekozen naam voor je bedrijf beschermen onder de handelsnaamwet. Hoe zorg je dat je een handelsnaam krijgt? Daar hoef je niet erg veel voor te doen.

  • Onderneming. Je moet een onderneming hebben. Dat wil zeggen dat je als onderneming naar buiten treedt om winst te behalen. Onderneming is hier dus niet hetzelfde als ondernemer voor de KvK of de Belastingdienst!
  • Naam. Uiteraard heb je een naam nodig. Geen logo. Kleuren, tekens, lettertypen en dergelijke doen er niet toe en worden onder de handelsnaamwet ook niet beschermd. Deze naam mag, in tegenstelling tot een merk, best beschrijvend zijn, zolang er maar geen verwarring ontstaat.
  • Voeren van de handelsnaam. Je moet de naam gebruiken voor de aanduiding van je bedrijf. Kortom, je moet de naam wel gebruiken. Bijvoorbeeld door het op je visitekaartjes en briefpapier te gebruiken, door het op je website te gebruiken en in je e-mail onderschriften te plaatsen. Potentiële klanten moeten jou onder die naam kennen of kunnen herkennen als het ware.
  • Het is dus niet nodig om de naam in het handelsregister bij de KvK in te schrijven. Dat is uiteraard wel verstandig, want als iemand wil weten of de handelsnaam nog beschikbaar is zullen eerst nagaan of de naam in het handelsregister is ingeschreven. Ook weigert de KvK in principe een nieuwe handelsnaam, als deze hetzelfde is als een die al bestaat binnen dat gebied en diezelfde branche.

    Bescherming handelsnaam

    Als je eenmaal een handelsnaam hebt, mag een ander niet meer deze zelfde handelsnaam gaan gebruiken. Het oudste recht gaat dus voor. Ook mag er niet een naam gebruikt worden die er zo sterk op lijkt dat er verwarring kan ontstaan bij het publiek. Verwarring wil zeggen dat het publiek, dus ook jouw (potentiële) klanten, de twee bedrijven niet goed meer uit elkaar kunnen houden en misschien zelfs denken dat ze bij bedrijf A iets kopen, terwijl ze in werkelijkheid bij bedrijf B hun aankoop doen.
    Soms kunnen namen wel hetzelfde zijn of sterk op elkaar lijken, maar is er toch geen sprake van verwarring. Bijvoorbeeld omdat beide bedrijven in een heel andere branche werkzaam zijn of omdat ze in een ander geografisch gebied werken.

  • Plaats. De bescherming is gedeeltelijk ook geografisch geregeld. Zo kan het zijn dat de bloemenwinkel bij jou in de buurt een naam heeft met alleen maar klanten uit de wijk, waardoor er in een andere wijk in dezelfde stad best nog een bloemenwinkel met dezelfde naam kan zijn, zonder dat er verwarring ontstaat. Het zou echter ook zo kunnen zijn dat je een onderneming hebt die juist in een groter gebied bekend is, waardoor jouw onderneming ook klanten uit omliggende dorpen en steden aantrekt. Met internet wordt dit geografische criterium al veel minder belangrijk. Veel webwinkels, bijvoorbeeld, versturen door het hele land en zijn ook door het hele land bekend. Dan wordt de handelsnaam dus ook door het hele land beschermd. Vergis je echter niet: dat je een website hebt en in theorie je diensten door het hele land aanbiedt, wil nog niet zeggen dat je ook op landelijke bescherming mag rekenen. Als jouw klanten alsnog voornamelijk uit je eigen regio komen, is de handelsnaam in dat gebied beschermd. Het gaat er uiteindelijk om in welk gebied de handelsnaam bekend is.
    Is er nu een bedrijf (Y) dat eerst binnen een klein gebied bekend is en vervolgens in een steeds groter gebied bekend raakt, kan het zo zijn dat binnen dit grotere gebied er al een bedrijf (Z) met dezelfde naam en binnen dezelfde branche bestaat. In dat geval krijgt dit laatste bedrijf (Z) voorrang, want dit bedrijf was tenslotte binnen dat (eigen) gebied eerder bekend onder deze naam. Het groeiende bedrijf (Y) zal dan moeten wijken. Ook als er geen sprake is van nieuwe vestigingen of iets dergelijks. Nogmaals: het gaat om de bekendheid van de naam.
  • Branche. Het kan voorkomen dat er twee bedrijven met dezelfde naam binnen hetzelfde gebied actief zijn. Dat hoeft geen probleem op te leveren, zolang zij andere producten of diensten leveren, waardoor er geen sprake is van verwarring. Een bloemenzaak met dezelfde naam als de plaatselijke aannemer zal bijvoorbeeld geen verwarring veroorzaken. Prettig, want veel bedrijven gebruiken graag de achternaam van de oprichter als naam voor het bedrijf.
  • Sancties

    Het onrechtmatig voeren van een bepaalde handelsnaam kan een boete tot €3.900,- opleveren. Daar heb je echter weinig aan als je zelf een conflict hebt met een ander bedrijf over de handelsnaam. Er zijn wel een aantal andere zaken die mogelijk zijn.
    – Gebruik stoppen. Je kunt er, via de rechter, voor zorgen dat de ander de handelsnaam niet meer mag gebruiken binnen dit gebied en binnen deze branche.
    – Schadevergoeding. Of het nu in geld is of in een andere vorm, je kunt schadevergoeding eisen.
    Om dit voor elkaar te krijgen kan het prettig zijn eenvoudig aan te kunnen tonen dat jouw bedrijf al eerder deze handelsnaam voerde. Ondanks dat registratie van de handelsnaam bij de KvK niet verplicht is, zou het in een geval als dit wel handig uitkomen. De KvK zou tenslotte nooit antedateren.

    Laatste tips

    Heb je nu meerdere eenmanszaken of gebruik je voor jouw onderneming graag meerdere handelsnamen? Dat is geen probleem. Verstandig is dan wel om al deze handelsnamen in het handelsregister bij te laten schrijven. Daar heeft de KvK eenvoudige formulieren voor.
    Zorg er vervolgens wel voor dat je de namen actief blijft gebruiken. Gebruik je de naam niet of niet voldoende, dan mag een ander er mee aan de haal gaan.
    Is er net een erg bekend bedrijf gestopt? Het kan zo zijn dat dit bedrijf zo bekend was, dat een nieuwe onderneming niet zomaar deze naam voor dezelfde diensten of producten mag gaan gebruiken. Dan kan tenslotte de verwarring ontstaan dat het toch nog om het oude bedrijf zou gaan.
    Is iemand anders jouw handelsnaam gaan gebruiken? De belangrijkste stap is om te vragen het gebruik van die naam te staken.
    Een groot misverstand is ook dat de domeinnaam of het registreren van een domeinnaam al tot een handelsnaam zou leiden. Dit zijn echter twee verschillende rechtsgebieden.

    Juridisch advies nodig?

    Lees ook:
    Copycat? Niet zo snel!
    Het (online) visitekaartje
    Verwarring door domeinnaam

    Comments

    1. Hallo Charlotte,

      Ik ben bezig om een eigen onderneming te beginnen. Een soort marktplaats voor alleen de regio Land van maas en waal.
      Het domeinnaam heb ik al http://www.maasenwaalplein.nl.
      Nu is mijn vraag mag ik dit ook gebruiken als handelsnaam?
      Leidt dit niet tot verwarring?
      Als ik op de site van kvk.nl/handelsnaam dit intoets geeft het aan dat het teveel resultaten heeft gevonden.
      Wat kan ik het beste doen?

      Met vriendelijke groet,

      Jeanette

      • Hallo Jeannette, zoals gezegd mag een handelsnaam beschrijvend zijn, maar mag het geen inbreuk maken op bestaande handelsnamen. Het mag dus niet lijken op de naam van een bedrijf binnen dezelfde branche die binnen hetzelfde geografische gebied actief is.
        Als er erg veel gelijkende handelsnamen zijn zou ik me overigens meer zorgen maken of het marketingtechnische wel een handige naam is. Mensen zullen zich dan al snel vergissen en de juiste website misschien niet kunnen vinden.
        Succes!

        • Jeanette says:

          Hallo Charlotte, Hartelijk dank voor je informatie. Je hebt gelijk dat er veel gelijkende handelsnamen zijn. Maasenwaalplein wordt een soort lokale “marktplaats” bestemd voor de inwoners van het land van Maas en Waal.Er worden wel veel handelsnamen gevoerd { bijv. maasenwaalschoonmaak – tandarts maasenwaal – zorggroepmaasenwaal ect.}Deze naam bestaat niet en zo`n regionaal “marktplaats” dit is er niet in het land van Maas en Waal , dus ik kan zoals ik dit van jou lees, gewoon gebruiken als handelsnaam? Nogmaals dank voor jou reactie. Met vriendelijke groet, Jeanette

    2. Hoi,
      Ik had al een poosje een domein geclaimd en dacht er maar eens werk van te maken. Helaas zie ik nu dat er al een inschrijving is bij de kvk.
      ik wil smartintelligence.nl, de naam smart intelligence bv is al ingeschreven. Ik zie verder nog activiteiten/ personen/websites van dit bedrijf. Daarnaast is het een bedrijf een financiële holding. terwijl ik een ICT consultant wil zijn. Denk je dat ik gewoon de inschrijving moet doen bij de kvk
      Alvast bedankt

      • Als de branche heel duidelijk anders is en er dus geen sprake kan zijn van verwarring of van het idee dat er een link tussen de twee bestaat, zou het geen probleem moeten zijn. Het helpt natuurlijk als de huisstijl erg afwijkt.

    3. Hallo,
      Ik had een maatschap in fysiotherapie die per 1 juli is opgeheven, ik ga alleen door onder de gebruikte naam. Mijn ex maat heeft echter op diverse pagina’s de (telefoongids tupalo etc) de gegevens gewijzigd naar haar privé gegevens. Kan ik hier wat aan doen?

    4. Lisette says:

      Beste Charlotte,

      Ik heb al sinds maart dit jaar een factuur open staan naar iemand. De factuur staat op zijn huisadres. Ondertussen heb ik de factuur al uit handen gegeven en nu beweert de persoon in kwestie dat hij van niets weet en dat het bedrijf dat hij heeft opgegeven niet meer bestaat. Ik heb ook geen KvKnr. gevonden. Mag dit zomaar of kan ik hem hiervoor aanklagen?

    5. Goedenavond Charlotte,

      Ik wil je graag een vraag stellen.
      Vandaag ontdekte ik dat een ander een vergelijkbare handelsnaam heeft gekozen, namelijk Niche Beauty.
      Ze hebben hun site http://www.nichebeauty.nl nog niet actief en tevens hebben ze een concurrent met exact dezelfde naam in Duitsland op .com.

      In hoeverre kan ik als NicebyBeauty hier bezwaar op maken?
      We bestaan > 2 jaar online en hebben (nog) geen kvk inschrijving nodig gehad.

      Ik hoop dat je me vraag wilt beantwoorden.

      Ps je boek is geweldig. Het eerste boek wat ik in 1 (vakantie)week uitlas.

      • Hallo Edwin, Van belang is vooral of je de naam al als handelsnaam gebruikte. Inschrijving bij de KvK is altijd handig, maar niet noodzakelijk. De vraag is natuurlijk vooral of Nice By Beauty te veel lijkt op Niche Beauty en of de handelsnamen niet zo eenvoudig zijn dat ze te weinig bescherming krijgen om nu te spreken van een inbreuk.
        Als we er van uitgaan da Nice By Beauty een ouder handelsnaamrecht heeft en Niche Beauty er te veel op lijkt, kun je in elk geval vorderen dat Niche Beauty niet die handelsnaam mag gebruiken op de (nog te lanceren) website en andere uitingen. Voor verder advies mag je uiteraard een afspraak met me maken.

    6. Beste Charlotte,
      Ik werk bij een winkel en wil daar een Facebookpagina voor gaan opzetten. Nu is het zo dat een vorige eigenaar van de winkel al zo’n pagina heeft aangemaakt met de naam van de winkel en eveneens een Twitter en Linkedin account. Omdat deze persoon vertrokken is met ruzie wil hij deze accounts niet overdragen en vraagt er een nader overeen te komen financiële vergoeding voor. Is er iets wat we kunnen doen?
      Vriendelijke groeten,
      Saskia

      • Je kunt dit soort zaken via bijvoorbeeld Facebook zelf regelen door daar te melden dat hij niet het recht heeft die naam te gebruiken. Verder zou je het natuurlijk juridisch op kunnen pakken door hem te sommeren de naam en bijbehorende pagina’s af te staan.

    7. Beste Charlotte,

      Het is mij nog niet helemaal helder:

      Wil graag starten met een internet bedrijf, focus op heel de wereld.
      Stel dat Foetsie een unieke naam is. En dat foetsie.com nog beschikbaar is.

      Moet ik registeren (kvk) en communiceren bedrijf als: foetsie.com
      Of is is voldoende te registeren en communiceren met: Foetsie

      “With foetsie.com you can benefit…..”
      “With Foetsie you can benefit…”

      Het enige internetbedrijf dat wel .com gebruikt als handelsnaam en/of communicatie is bol.com
      in tegenstelling to Twitter bijvoorbeeld.

      Wat is het beste gebruik/registratie zonder nadelige juridische gevolgen?

      Dank je wel.

      • De domeinnaam is in principe alleen je online adres. De handelsnaam mag dus zonder domeinnaamextensie.
        Voor bol.com is het handig om wel de domeinnaamextensie te communiceren, zodat iedereen meteen weet wat ze in de adresbalk in moeten tikken. Het heeft dus voordelen voor hun marketing en vindbaarheid.

    8. Marlieke says:

      Ha Charlotte, dank voor je leerzame artikel. 2 korte vragen: wanneer een handelsnaam al wel in Amerika wordt gebruikt, mag ik ‘m dan nog in NL claimen? En als deze in Nederland al bestaat, alleen zonder het woordje “The” ervoor, is het dan onderscheidend genoeg, of een twijfelgeval? Beide bedrijven zijn wel werkzaam in dezelfde branche (media/reclame). Veel dank alvast voor je reactie.

      • Van handelsnamen in het buitenland heb je in principe geen last, tenzij jij met jouw onderneming je op dezelfde groep richt en je dienst of product dus ook in dat buitenland gebruikt. Check ook of het niet is ingeschreven als merk. Alleen het woord The ervoor zetten of weglaten is over het algemeen niet onderscheidend genoeg.

    9. Beste Charlotte, wij hebben onze bedrijfje Amai producties opgericht. Dit komt voort uit onze improvereniging Compagnie Amai. Er kwamen steeds meer professionele opdrachten op ons af en we voelden dat het nodig was om te professionaliseren.
      Nu hebben wij achteraf pas ontdekt dat Amai producties reeds opgericht was door twee andere mensen.
      Dit was ook niet opgevallen toen ik de domeinnaam van mijn website aanvroeg omdat zij er een streepje hadden tussen geplaatst. http://www.amai-producties.com.
      Nu is het zo dat wij vrij verschillende zaken doen, maar toch ook niet helemaal.
      Zij maken bedrijfsfilms. Wij maken improvisatietheater, theater en andere producties. Soms maken wij ook eens gefilmde sketchen. We raken elkaar dus licht in onze doelstelling.

      Wat zou je aanraden aan ons, aangezien wij de laatste zijn die deze naam hebben gekozen?

      Groetjes

      Katrien

    10. Karin Nolet says:

      Hallo Charlotte,

      Kan een beroep ook een handelsnaam zijn? Bijvoorbeeld www.beroep.nl ? En mag www.beroeptips.nl met informatie over hetzelfde onderwerp – natuurlijk – dan wel / niet? (het gaat om een onderneming met een vergelijkbare commerciële affiliatie / banner website) P.s. Ik heb KVK en BBIE reeds gecontroleerd, er stond niks op. Hartelijk dank, Karin

      • In theorie zou dat kunnen, maar die bescherming is dan wel bijzonder laag, omdat je anderen niet tegen kunt houden dat woord te gebruiken. Dus beroeptips zal in dit geval niet per se inbreuk maken op beroep of andersom

    11. St-ff-n says:

      Onder het kopje tips meld je dat een onderneming haar handelsnaam/namen actief in gebruik moet hebben, zo niet dan kan een ander er mee aan de haal gaan.

      Onderneming X treedt naar buiten onder handelsnaam X1, op hetzelfde moment heeft zij nog een handelsnaam geregistreerd (X2) die niet actief in gebruik is. Ik wil graag als onderneming onder deze naam naar buiten treden; hoe kan ik hier nu mee ‘aan de haal gaan’?

      • Vooral door hem zelf wel actief te gaan gebruiken 😉 Maar let op: als de naam nog wel ingeschreven staat, is de kans wel groot dat je een negatief advies krijgt van de KvK en/of je een brief krijgt van het bedrijf dat de naam nu nog heeft geregistreerd bij de KvK, om de naam niet meer te gebruiken. Je moet dus wel het risico voor lief nemen dat er, al dan niet terecht, een juridische strijd ontstaat.

        In die zin kun je beter eens vragen of ze de naam nog gebruiken en of ze het anders misschien goed vinden dat jij het gaat gebruiken. (Met kans dat je Nee te horen krijgt en slapende honden wakker maakt natuurlijk)

    12. Zen lax says:

      Hey Charlotte,

      Goed artikel! Wel nog een vraag. Ik wil een webshop beginnen met eigen merk producten. Echter ontdekte ik recent dat een horeca bedrijf in Amerika dezelfde naam gebruikt en staat geregistreerd in uspto.gov als trademark. De waren en diensten zijn anders, net als het geografisch gebied. Ik ga alleen aan Nederland en Belgie leveren. Zojuist heb ik wel bij BBIE een aanvraag tot merkregistratie ingediend.
      Kan ik de merknaam gewoon gebruiken voor mijn eigen producten?

      Groet,
      Zen lax

      • Als het Amerikaanse merk alleen in de VS is geregistreerd en alleen daar wordt gebruikt en jij juist niet in de VS zult gaan leveren, dan is er niets aan de hand. En anders krijg je vanzelf een oppositie 😉

    13. Beste Charlotte,

      Als een overgenomen (franchise) onderneming dezelfde werknaam blijft gebruiken maar niet onder die naam ingeschreven staat, maar wel de activiteiten voortzet van de vorige eigenaar, is er dan sprake van oplichting?

      • Niet van oplichting, maar de handelsnaam kan dan inderdaad wel misleidend zijn. Maar alles hangt af van wat er in de overeenkomst staat. Als afgesproken is dat dezelfde naam gebruikt mag worden (wat bij franchise meestal wel zo is), dan is er niets aan de hand. Er is geen verplichting om een handelsnaam in te schrijven.

    14. Beste Charlotte,
      Mijn broertje gaat een bar openen (alleen drinks en koude hapjes) in Spanje. Hij wilde graag Johnny Loco geruiken maar dat is een handelsnaam in Nederland (mooie fietsen en brillen) mag dat dan wel?
      Groetjes Debby

    15. Martijn says:

      Hi Charlotte,

      We willen voor een psychologenpraktijk een naam gaan gebruiken die in een andere regio ook al wordt gebruikt. De ene regio is Hilversum en de andere Leusden.

      Voorzie jij problemen?

      Groeten,

      Martijn

    Speak Your Mind

    *