Rust er Auteursrecht op Memes?

Memes. Je kent ze wel. Die foto’s met heel lelijke witte tekst erbij. Vooral Grumpy Cat en de baby met gebalde vuist zijn populair om voor memes te gebruiken. Maar hoe zit dat nou auteursrechtelijk? Mag je alle foto’s en teksten voor Memes gebruiken? En als je een meme gemaakt hebt, wordt deze dan ook door auteursrecht beschermd?

Foto’s voor Memes

Op bijna alle foto’s rust auteursrecht. Dat wil zeggen dat je de foto’s niet zomaar mag gebruiken. In het geval van gebruik van een foto voor een meme, zul je toestemming nodig hebben.
Die toestemming kun je natuurlijk vragen bij de maker van het werk, maar je kunt ook op zoek gaan naar foto’s met een geschikte licentie. Bijvoorbeeld stockfoto’s of foto’s met een creative commons licentie. Als je een foto met een creative commons licentie wil gebruiken, ga dan op zoek naar foto’s met een van de volgende licenties: CC0, CC BY, CC BY-SA of als je de meme niet commercieel gaat gebruiken kan ook CC BY-NC-SA nog.

Teksten voor Memes

Welke teksten mag je gebruiken voor memes? Meestal zul je zelf teksten verzinnen en hoef je dus aan niemand toestemming te vragen. Bovendien zijn de teksten meestal zo kort en algemeen dat er niet eens auteursrecht rust op die paar woorden. Allemaal geen probleem dus.
Gebruik je een portretfoto zul je wel iets voorzichtiger moeten zijn. Je mag een persoon niet te veel in diskrediet brengen door de tekst die je op de foto plaatst. Een grapje moet kunnen, maar heel negatief over iemand zijn of doen alsof die persoon heel iemand anders is, mag niet altijd.

Memes zijn vaak geen auteursrechtelijk probleem

Memes hoeven dus meestal geen auteursrechtelijk probleem op te leveren. Mits je niet zomaar een foto van Google plukt, maar op zoek gaat naar een foto die je werkelijk mag gebruiken of wanneer je een zelf gemaakte foto gebruikt.
Krijg je nou zelf auteursrecht op de meme? Nou ja, misschien wel, als het geheel maar origineel genoeg is. Als de combinatie van de foto met de tekst bijvoorbeeld niet simpel is, maar juist erg goed gevonden is. Niet alle memes zullen (even goed) door het auteursrecht worden beschermd.

 27,48 excl. BTW

Koop: Wetboek voor Bloggers


Leuke dingen voor je mailbox

About Charlotte Meindersma

Charlotte Meindersma is 'de social media jurist van Nederland' en oprichter van Charlotte's Law & Fine Prints.
Ze drinkt graag oploskoffie, in de spreekwoordelijke zin van het woord. Bovendien is ze amateur-marketer en was ze in een vorig leven fotograaf.

Comments

  1. Goed artikel! Afgezien van het auteursrecht is er natuurlijk ook het portretrecht. De memes die je hierboven noemt vallen wel mee, maar je hebt ook Scumbag Steve, Bad Luck Brian en Overly Attached Girlfriend. Deze memes schaden min of meer het imago van de persoon die is afgebeeld, maar deze kan hier noch betaling noch schadevergoeding voor eisen, want bij wie?

    • Ja, portretrecht speelt zeker mee, daarom noem ik dat ook even in het artikel. Maar het is natuurlijk niet zo dat je helemaal geen portretten zou mogen gebruiken. Het hangt erg samen met de tekst. Een mooi basisartikel is het artikel ‘Portretrecht

      • Woops! Helemaal overheen gelezen, vond het al niks voor je om dat weg te laten, omdat je altijd zo volledig bent. Thanks voor de tip, heb het gelezen, zo leer ik nog eens wat bij uit een ander rechtsgebied 🙂

  2. Hoe zit dat bijvoorbeeld bij de hier gebruikte afbeelding in kwestie? Rechten’technisch’? Of is die CC0 (‘Public Domain’)?

  3. Caroline says

    Goed om weer eens onder de aandacht te brengen, dank voor dit artikel!
    Sommige dingen blijven echter ongelofelijk vaag, zoals : ‘Een grapje moet kunnen, maar heel negatief over iemand zijn of doen alsof die persoon heel iemand anders is, mag niet altijd.’ is bijvoorbeeld momenteel een hot topic als het gaat om foto-grapjes en….cartoons mbt nieuws en wereld problematiek (die ook als memes worden gebruikt).
    Wanneer ga je te ver? Is er zoiets als ‘te ver’? Wie bepaalt dat? Ik vind het moeilijk.

  4. er is onlangs weer een uitspraak gedaan over memes. Daarmee is het gebruik voorlopig weer toegestaan ? wellicht een 2018 update van dit topic ?

Speak Your Mind

*