Censuur door de nieuwe Auteursrechtrichtlijn?

Er is al een tijdje een nieuwe auteursrechtrichtlijn in de maak en er is veel te doen om ‘artikel 13’. Gaat dit zorgen voor (zelf)censuur op het internet? Gaat dit niet bijna in tegen het idee van netneutraliteit?

Wat is artikel 13?

Artikel 13 van de voorgestelde Auteursrechtrichtlijn gaat over de samenwerking tussen ‘aanbieders van diensten van de informatiemaatschappij’ (zeg maar: alles online) en rechthebbenden (makers) over het publiceren van werken. Even extreem kort door de bocht gezegd.

Het idee is dat de bedrijven die andere bedrijven personen de mogelijkheid bieden om in grote hoeveelheden werken te uploaden, zoals Facebook en YouTube, maar ook gewone hosting partijen, voorkomen dat die werken gepubliceerd worden of hierover afspraken maken met rechthebbenden, zodat het openbaar maken wel legaal is.

Een van die maatregelen is het gebruik van effectieve technologieën voor herkenning van inhoud (content).

Vereist artikel 13 Auteursrechtrichtlijn een filter?

Daardoor lijkt de enige mogelijkheid te zijn dat er een soort filter wordt geplaatst, die content herkent én tegenhoudt. Immers moeten de dienstenaanbieders in samenwerking met de makers:

  • zorgen dat er licenties zijn voor de werken die via de dienstverlener gepubliceerd worden; en
  • maatregelen treffen om te voorkomen dat de werken en andere materialen te beschikking worden gesteld.

Het is dus met name dat laatste waar de zorgen over gaan. Als deze aanbieders moeten voorkomen dat content onrechtmatig openbaar wordt gemaakt, dan moeten ze dus de content daarop gaan controleren. Maar hoe weten ze of een publicatie onrechtmatig is?

Licenties, parodieën, citaten en meer

Er kunnen genoeg reden zijn waarom content wél gepubliceerd mag worden.
Allereerst natuurlijk omdat er al een licentie is afgenomen. Je kunt bijvoorbeeld muziek of foto’s of teksten direct bij een maker in licentie krijgen. Dat staat nergens centraal geregistreerd en kan dus door een aanbieder niet gecontroleerd worden. Moet de aanbieder (Facebook, YouTube, maar dus ook de hosting partij die websites host) dan maar alles tegenhouden voor de zekerheid, omdat ze het niet goed kunnen controleren?

Daarnaast kan kun je werken citeren. Althans, stukjes daarvan. Maar dat gaat allemaal op basis van redelijkheid. Er zijn geen vaste regels voor met percentages bijvoorbeeld, die je in kunt voeren, zodat je de computer kunt laten bepalen of het redelijk is. Vooral met foto’s zal dat lastig worden, omdat je die in zijn geheel wil tonen. En wie zegt dat de foto van de maker zelf is of dat hiervoor een licentie is afgenomen of dat het toch van het net geplukt is?

Moeten ze maar allemaal vooraf licenties aanschaffen

Het idee is dat Facebook en YouTube moeten betalen voor het gebruik van muziek. De mensen die werkelijk de muziek gebruiken hoeven er dan niet voor te betalen. Dat is misschien voor zulke grote partijen ook geen gek idee, maar dat maakt het nog niet voor alle hosting partijen haalbaar.

YouTube heeft overigens al een overeenkomst met Buma/Stemra, waardoor bepaalde muziek gewoon gebruikt kan worden en ook in Duitsland kan het sinds 2016 weer door afspraken die met GEMA gemaakt zijn. Tot die afspraken er waren, werd alle muziekcontent geblokkeerd. Het is juist het scenario dat in Duitsland heeft gespeeld waar men nu bang voor is.

Hosters moeten illegale content al verwijderen

Hostingpartijen moeten nu al illegale content verwijderen op het moment dat ze weten dat die content illegaal is. Die regels zouden wellicht wat aanscherpt kunnen worden, zodat ze sneller mee moeten werken.

Alleen voor muziek en video?

De discussie gaat vooral om het betalen van muziekmakers. Dat zijn niet de enige werken die op internet gepubliceerd worden. Wat dacht je van gedichten die overgetikt worden zonder toestemming en zelfs zonder makers te vermelden, foto’s die gepubliceerd worden, teksten die ‘ter inspiratie’ overgenomen worden en wat al niet meer?

Lees hierover ook bij de NOS

Meer leren over auteursrecht? Volg de Praktische Online Cursus Auteursrecht:
Online Cursus Auteursrecht

About Charlotte Meindersma

Charlotte Meindersma is 'de social media jurist van Nederland' en oprichter van Charlotte's Law & Fine Prints.
Ze drinkt graag oploskoffie, in de spreekwoordelijke zin van het woord. Bovendien is ze amateur-marketer en was ze in een vorig leven fotograaf.

Comments

  1. Peter Laman says:

    Tijd voor een beschaafde tirade.

    Ik publiceer foto’s, (muziek)video’s en muziek, die ik zelf gemaakt heb en waarvoor ik dus zelf rechthebbende ben. Maar ik zie het al gebeuren: straks wordt mijn eigen materiaal geblokkeerd en wordt de bewijslast omgekeerd. Ik moet dan maar bewijzen dat het van mij is.
    Deze hele maatregel is er niet voor de artiesten maar voor de mannen van de muziekindustrie die met dikke sigaren achter hun bureau zitten. Ze krijgen onwetende politici zo ver om de filters, die ze zelf al jaren gebruiken om content op youtube te blokkeren, op te leggen aan andere bedrijven. Om te zien wat dit inhoudt, zie: https://youtu.be/QoTl9V8cjH0 Echt even kijken, wat zo werkt het.
    Het probleem van de muziekindustrie is niet Youtube, maar het onvermogen van die industrie om het digitale tijdperk te omarmen, is dat wel. De blokkade in Duitsland werd destijds opgeheven op verzoek van… Sony music. Zij misten teveel inkomsten, omdat de gratis reclame door youtube filmpjes wegviel. De muziekindustrie wordt bestuurd door niet-ondernemers die veranderingen niet als kans, maar als bedreiging zien. Door voor dit soort maatregelen te lobbyen graven ze uiteindelijk hun eigen graf. Politici doorzien dit niet en lopen er achter aan.
    Het auteursrecht is verworden tot één grote manipulatie. Door te doen alsof men het belang van de artiest behartigt, eist de industrie van alles voor hun eigen voordeel en ze laten anderen voor de kosten opdraaien. Ze jammeren en nemen een slachtofferrol aan, maar die is onterecht. Het is allemaal bedoeld om anderen te laten opdraaien voor de kosten van hun falend businessmodel. Er zijn al teveel onrechtvaardige maatregelen genomen. De industrie moet onder ogen zien dat hun businessmodel verouderd is. Dát is hun probleem. En dan moeten ze creatief zijn, ondernemen in plaats van proberen hun niet meer werkende businessmodel door anderen te laten beschermen.

    Alles op een rijtje, dan wordt duidelijk hoe ze anderen voor hun karretje spannen:

    -Al sinds jaar en dag worden hits gemaakt door airplay op radio en tv. Zenders als 3FM zijn het reclamebureau van de muziekindustrie, maar zij krijgen er niets voor. Zij moeten betalen. Welke andere bedrijfstak heeft dat voor elkaar gekregen: reclame maken én daarvoor betaald krijgen???

    -Toen kwam de thuiskopieheffing. Je kunt media voor van alles en nog wat gebruiken, maar je wordt als consument a priori schuldig verklaard voor auteursrechtschending. Je moet betalen, dan kunnen de bazen op hun je-weet-wel blijven zitten en hoeven ze niets te doen om hun eigendom te beschermen. Ik snap nog steeds niet hoe de politiek dat ooit heeft kunnen slikken.

    -Youtube – hetzelfde verhaal. Youtube is een enorme muziekpromotor. Zie de reactie van Sony in Duitsland. Dankzij Youtube ontdekken veel mensen artiesten, waar ze anders nooit van gehoord zouden hebben. Het wordt de industrie in de schoot geworpen en het kost ze niets. En ja, dit is het einde van de netneutraliteit.

    -In plaats van zelf hun rechten te beschermen, willen ze anderen ertoe verplichten. Ze maken a.h.w. de postbode verantwoordelijk voor de inhoud van de brief. Dat is 100% onredelijk en onuitvoerbaar. Alweer willen ze anderen voor de kosten laten opdraaien van het maken van omzet. Een winkelier moet zelf de rolluiken betalen om diefstal te voorkomen. Zo niet de muziekindustrie. Die legt het op aan anderen.

    Het is tijd dat de politiek wakker wordt en zich niet meer laat inpakken voor deze luie nepondernemers, die het vertikken hun business aan de realiteit aan te passen. Technologie geeft en neemt. Iets meer dan 100 jaar geleden kón er helemaal geen muziek worden opgenomen en leefden muzikanten 100% van live muziek maken. Technologie heeft het mogelijk gemaakt dat grote bedrijven geld aan muziekopnamen verdienen, voornamelijk om de kosten van productie en distributie in het pre-digitale tijdperk zeer hoog waren. Artiesten waren volledig op de industrie aangewezen. Door de digitale techniek en het internet is dat veranderd. De technologie neemt dus nu mogelijkheden weg. Niet het ‘illegaal downloaden’ doet dat, maar de techniek zelf. Deal with it. We hebben ook geen stoker meer op de trein. Beroepen en hele bedrijfstakken komen en gaan door technologische ontwikkelingen. Als je trucje niet meer werkt, ga dan wat anders doen. Zo werkt de markt. Muzikanten zullen er altijd zijn, de muziekindustrie niet. Er is dus geen reëel probleem. De muziekindustrie moet ophouden met jammeren.

    • Peter Laman says:

      Nog even voor de duidelijkheid: dit gaat over de industrie, niet over de artiesten. De artiesten zullen geen baat hebben bij artikel 13. De grote internetbedrijven zullen ofwel filteren (en dat levert noch de industrie, noch de artiesten iets op), ofwel met de industrie akkoorden sluiten en iets betalen. Dat levert de industrie geld op, maar de artiesten hoeven zich geen illusies te maken, want de industrie is er niet voor hen, maar voor de aandeelhouders.
      En de ‘kleine’ artiest? Diens content wordt gewoon gefilterd, want het is ondoenlijk om met al die kleine ondernemers een contract af te sluiten. Zij missen straks dus een geweldig reclamemiddel en ze gaan er door deze maatregel dus op achteruit.

Speak Your Mind

*